โกสนไทย
[ลูกบ้านSignIn][เจ้าบ้านSignIn]

   ลักษณะของใบโกสน,การผสมเกสร

ลักษณะของใบโกสน
โกสนเป็นพันธุ์ไม้ที่มีรูปร่างใบแตกต่างกัน บางต้นใบกลม บางต้นใบยาว บางต้นใบสั้น บางต้นใบกลมใบยาวอยู่ในต้นเดียวกัน ซึ่งโดยทั่วไปจะเห็นแต่ไม้ใบยาวและไม้ใบตรีปลูกอยู่ตามสถานที่ต่างๆทั่วไปซึ่งเป็นโกสนต่างประเทศเสียส่วนใหญ่
ไม่ค่อยเห็นโกสนใบกลม ซึ่งตรงกันข้ามกับตลาดต่างประเทศมีความต้องการโกสน
ประเภทใบกลม โดยเฉพาะโกสนใบกลมสีแดงสด
รูปใบที่นิยมมากในปัจจุบัน

รูปใบกว้างใหญ่กลม



รูปปลายใบแคบสะโพกกว้าง

รูปใบแคบสั้น รูปใบกว้างธรรม ใบกว้างรูปตรี

ใบมีสายระย้า ใบมี แซวมีเปีย รูปใบแคบยาว

ลักษณะกัดการสีของโกสน
วิธีดูสีของโกสนที่แท้จริง ให้ดูช่วงล่างหรือให้ดูจากใบที่ 14 – 20นับจาก
ยอดลงมา โกสนแต่ละชนิดจะมีสีที่แตกต่างกันหรือบางครั้งมีสีเหมือนกัน
แต่ตำแหน่งของสีที่ใบ หรือเรียกว่าการกัดสีของใบต่างกันการกัดสีของโกสน
แบ่งออกเป็นประเภทต่างๆดังนี้ดูรูปประกอบ
กัดประจุด กัดรังบวบถึงริม กัดริมถึงรังบวบ กัดกระดูก

ลักษณะของโกสนที่กำลังอยู่ในความนิยม

ลักษณะของโกสนที่กำลังอยู่ในความนิยม (ลักษณะโกสนพันธุ์ดี)
โกสนเป็นไม้ที่มีลักษณะของใบที่แตกต่างกันหลายแบบซึ่งแต่ละแบบก็มี
ความสวยงามแตกต่างกันออกไปจากลักษณะใบที่กล่าวไปแล้วข้างต้นเป็น
เป็นเพียงบางส่วนที่เห็นคุ้นเคยกันบ่อยๆเท่านั้น ปัจจุบันมีหลายสวนที่กำลัง
ปรับปรุงพัฒนาสายให้ดีและแปลกตาขึ้นไปเลื่อยๆซึ่งในไม่ช้าเราอาจเห็น
ลักษณะใบโกสนที่แปลกไปจากเดิมก็เป็นได้ ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับความนิยมของ
ผู้เล่นแต่ละคน โดยทั่วไปการพิจารณาลักษณะของโกสนพันธุ์ดีนั้นจะต้อง
พิจารณาคุณสมบัติของต้นโกสนเป็นต้นๆไปเช่น ลักษณะใบ ลักษณะสี
ลักษณะก้าน ลักษณะลำต้น ลักษณะความแปลกตา
ลักษณะใบ ใบจะต้องหนาและมีความเท่าเทียมสม่ำเสมอเหมือนกันทุกใบ
ลักษณะสี สีใบจะต้องสด และมีสีสม่ำเสมอ เรียกได้ว่าเจอแดดเจอฝน
สีไม่ตก
ลักษณะก้าน ก้านใบแข็งแรง เป็นระเบียบเท่าเทียมกัน ซึ่งจะทำให้ใบ
เป็นระเบียบไปด้วย
ลักษณะลำต้น ลำต้นอวบแข็งแรง รับน้ำหนักใบได้ดี เลี้ยงง่าย ถ้าต้น
เล็กไม่แข็งรับน้ำหนักใบได้ไม่ดีเท่าที่ควรถ้าเลี้ยงเข้า
ประกวดก็มักจะเสียรูปทรงได้ง่าย ต้องใช้ไม้ปักค้ำไว้
ซึ่งไม่เป็นผลดีนัก เพราะการประกวดโกสนจำกัดความ
ยาวของไม้ที่ปัก ถ้ายาวเกินกำหนดจะถูกตัดคะแนน ซึ่งก็
เป็นเหตุให้ตกรอบได้
ลักษณะความแปลกตา คือลักษณะพิเศษที่แตกต่างจากเดิมๆเช่นมีสี
แปลกสวยสะดุจตา รูปใบแปลกตา รูปทรงมีความสวย
งามแปลกตา

ถ้าหาโกสนที่มีลักษณะต่างๆ ได้ดังที่กล่าวมาแล้วจะได้โกสนพันธุ์ดีสมความตั้งใจ

การผสมพันธุ์โกสน
การขยายพันธุ์โกสนด้วยการผสมดอกเองจากมือ โกสนที่นิยมปลูกกันอยู่ในปัจจุบัน เป็นพวกลูกผสมซึ่งได้จากเมล็ดโกสนซึ่งติดเองโดยธรรมชาติ หรือได้จากการผสมข้ามต้นระหว่างโกสนคนละชนิดหรือเรียกว่าการพัฒนาสายพันธุ์ เมื่อได้เมล็ดที่ได้ไปปลูกก็จะได้ต้นโกสนซึ่งมีลักษณะผิดแปลกไปจากต้นพ่อและต้นแม่ สามารถที่จะคัดเอาต้นที่มีลักษณะดีเก็บไว้ขยายพันธุ์ต่อไป
โกสน เป็นพืชที่มีเกสรตัวผู้และเกสรตัวเมีย แยกกันอยู่คนละดอก ดอกโกสนจะออกที่ยอดของต้นหรือตามปลายกิ่ง ดอกจะออกเป็นช่อยาวประมาณ 6 - 12 นิ้ว ตามปกติดอกตัวผู้และดอกตัวเมียจะอยู่คนละช่อ แต่บางครั้งอาจจะพบดอกตัวผู้ และดอกตัวเมียอยู่บนช่อเดียวกัน โดยที่ดอกตัวเมียจะอยู่ที่โคนช่อ
ลักษณะของดอกโกสนดอกตัวผู้ ลักษณะของดอกโกสนดอกตัวเมีย ลักษณะของดอกโกสน ตัวผู้และตัวเมียจะต่างกันอย่างเห็นได้ชัด ดอกตัวเมียจะมีก้านดอกสั้นติดกับช่อสีเขียวมีกลีบดอกเล็ก ๆ ติดอยู่โคนดอกมองเห็นได้ชัด ตรงปลายดอกแหลมมีเกสรเป็นเส้นยื่นออกมา 3 - 4 เส้น เมื่อดอกบานเกสรจะแยกออกและโค้งงอไปทางด้านหลัง ส่วนดอกตัวผู้มีก้านดอกยาวประมาณ 1 นิ้ว เมื่อยังไม่บานจะมีลักษณะกลมสีม่วง หรือสีน้ำตาลอ่อน ขณะที่บานจะเห็นกลีบดอกเล็ก ๆ 5 กลีบ อยู่ติดกับก้าน ส่วนที่เห็นชัดคือเกสรตัวผู้ซึ่งจะมีสีเหลืองติดอยู่บนก้านเล็ก ๆ ยื่นออกมารอบ ๆ ดอก ทำให้ดอกในขณะบานมีลักษณะคล้ายดอกกระถิน แต่มีขนาดเล็กกว่า ดอกโกสนทั้งตัวผู้และตัวเมีย จะทยอยบานจากโคนช่อไปเรื่อย ๆ จนถึงปลายช่อ ดอกตัวผู้และตัวเมียของโกสนที่อยู่บนยอดเดียวกันจะบานไม่พร้อมกัน โดยทั่วไปดอกตัวเมียจะบานก่อน และจะบานหมดช่อประมาณ 3-4 วัน หลังจากนั้นดอกตัวผู้จึงจะเริ่มบาน ดังนั้นโอกาสที่จะให้ดอกโกสนที่อยู่บนยอดเดียวกัน ผสมกันจึงเป็นไปไม่ได้ โกสนที่จะผสมกันได้จึงต้องเป็นต้นที่มีขนาดใหญ่ มีหลายกิ่ง และมีดอกพร้อม ๆ กัน โดยดอกตัวเมียบนกิ่งหนึ่งบานพร้อมกับดอกตัวผู้บนอีกกิ่งหนึ่ง
ดอกโกสน จะบานในเวลากลางคืน คือเริ่มบานตั้งแต่ 5 โมงเย็นไปจนถึง 7 โมงเช้าดอกที่บานแล้วจะไม่หุบและจะอยู่ได้ประมาณ 1-2 วันก็จะล่วงหล่นไป เวลาที่จะทำการผสมโกสนให้ได้ผลดีที่สุดอยู่ระหว่าง 4 ทุ่ม ถึงตี 5 แรกเริ่มนั้นยังไม่รู้ว่าจะผสมพันธุ์โกสนให้ได้ผลดีเวลาใด เห็นบางคนเขาผสมในตอนเช้ามันก็ติดดี แต่ไม่ค่อยมากเท่าที่ควร ลองมาพิจารณาดูว่าจะผสมตอนไหนจึงจะติดผลมากโดยไปนั่งดูดอกโกสนในเวลาประมาณ 5 โมงเย็น ทีแรกก็แปลกใจเพราะเห็นดอกมันเริ่มบานทั้งดอกตัวผู้และตัวเมียต่อจากนั้นเวลาประมาณ 2 ทุ่ม ลองไปดมดอกโกสนดูก็ยังไม่มีกลิ่นก็เลยนั่งดูต่อไปจนเวลาประมาณ 4 ทุ่ม จึงเห็นแมลงเริ่มมาเกาะเกสรตัวผู้และตัวเมียเมื่อลองเด็กดอกตัวผู้ที่บานมาแตะหลังมือปรากฏว่ามีเกสรสีเหลืองติดที่หลังมือ จึงทดลองผสมในเวลานั้นทำติดต่อกันถึง 4 คืน จึงหมดช่อ จากนั้นก็หมั่นตรวจดูทุกวันปรากฏว่าดอกตัวเมียที่ผสมแล้วไม่ค่อยร่วงและมันโตขึ้น ๆ บางวันอากาศร้อนจัดมันก็ร่วงไปบ้างแต่ก็ไม่มาก ประมาณสัก 7-8 วัน ก็รู้ว่ามันติดผลแน่นอน และมากพอสมควรทีเดียว ตอนนี้แหละครับเริ่มรู้สึกภูมิใจที่ได้ความรู้ใหม่ขึ้นมาและตั้งใจว่าจะผสมพันธุ์เอาลูกไม้เด่นและแปลกให้ได้
วิธีผสมพันธุ์โกสน ทำได้ง่าย ข้อสำคัญคือจะต้องใช้ดอกตัวผู้และตัวเมีย ที่เริ่มบานในวันนั้นไม่ใช่ดอกที่บานจากวันก่อน และเริ่มจากช่วงเวลาประมาณ 4 ทุ่มเป็นต้นไป อาจผสมได้จนถึงเวลาประมาณ 7 โมงเช้า แต่ช่วงเช้าโอกาสที่จะผสมติดจะน้อยลง เพราะเกสรตัวผู้ร่วงเกือบหมดแล้ว ก่อนผสมเด็ดดอกตัวผู้ลองเอาไปแตะหลังมือถ้ามีเกสรสีเหลืองติดก็แสดงว่าใช้ได้ เอาส่วนเกสรตัวผู้ไปแตะกับตรงกลางระหว่างเกสรตัวเมียที่แยกออกจากกัน สังเกตดูจะเห็นเกสรตัวผู้สีเหลืองติดอยู่ที่เกสรตัวเมีย ถ้าไม่เห็นควรทำซ้ำจนแน่ใจ สำหรับคืนต่อไปก็ทำเหมือนเดิมแต่ทำเฉพาะดอกที่บานใหม่เท่านั้น ทำดังนี้ต่อไปจนหมดช่อ หลังจากนั้นก็คอยสังเกตดู ถ้าผสมติดดอกตัวเมียจะไม่ร่วงและจะเจริญเป็นผลสีเขียวอ่อน ซึ่งเมื่อโตเต็มที่จะมีขนาดเท่าเมล็ดข้าวโพด เมื่อเริ่มแก่จะมีสีม่วงคล้ำเกือบดำ กินเวลาประมาณ 1 เดือน ผลที่แก่เต็มที่จะแห้งและแตกดีดเมล็ดกระเด็นออกไป ในระยะที่ผลแก่ควรหาถุงกระดาษคลุม หรือถุงผ้าผูกไว้เพื่อป้องกันมดหาม หรือ เ มล็ดกระเด็นหายไป หรือ คอยดูเมื่อผลแห้งดีควรรีบเก็บเสียก่อนที่เมล็ดจะแตกออก ในผลหนึ่งของโกสนจะมีเมล็ดประมาณ 1-3 เมล็ด เมื่อได้เมล็ดแล้วควรรีบนำไปเพาะมิฉะนั้นถ้าทิ้งไว้นานเมล็ดจะฝ่อ เมื่อนำไปเพาะนานประมาณ 1 อาทิตย์ เมล็ดก็จะงอกเป็นต้นอ่อน หลังจากนั้นประมาณ 1 เดือน ควรแยกปลูกกระถางละ 1 ต้น จะทำให้ต้นโกสนเจริญเติบโตได้รวดเร็วและ 2 เดือนต่อมา ก็พอจะรู้ว่าต้นไหนมีลักษณะดี
การเลี้ยงพ่อพันธุ์และแม่พันธุ์ที่จะใช้ในการผสมพันธุ์นั้น เราต้องคำนึงถึงจุดมุ่งหมายของเราว่าต้องการอย่างไร เช่น ต้องการรูปใบ ต้องการสี ต้องการความสม่ำเสมอ หรือ ต้องการความแปลก เมื่อเรามุ่งจุดหมายไว้แล้วก็หาพ่อพันธุ์และแม่พันธุ์ที่มีลักษณะที่ใกล้เคียงกับที่เราต้องการ เมื่อได้พ่อพันธุ์และแม่พันธุ์มาแล้วก็นำมาปลูกให้ใหญ่เพื่อรอทำ
การผสมพันธุ์ วิธีนี้เชื่อว่าโอกาสจะผิดหวังมีน้อยมาก
เมล็ดโกสนที่ผสมติดแล้วผสมติดแล้ว




ในการผสมพันธุ์โกสนให้ได้โกสนพันธุ์ใหม่ๆ ตามสมัยนิยม คือ โกสนใบกลมนั้นจะต้องพิจารณาลักษณะต่าง ๆของต้นที่ใช้เป็นแม่ไม้ดังนี้
1. ดูความแข็งแรง คือลำต้นอวบ ข้อถี่ขึ้นง่าย
2. ดูลักษณะใบ คือ ใบกว้าง สะโพกกว้าง ใบใหญ่ ใบกลม ใบหนา ก้านใบใหญ่
3. ดูลักษณะสี คือ สีสม่ำเสมอ ออกสีง่าย